Από το Μετρό και το Flyover, μέχρι την ανάπλαση της ΔΕΘ – Τα έργα που αλλάζουν τη Θεσσαλονίκη
Μετά τη βασική γραμμή του μετρό, σε λειτουργία έχει τεθεί και η επέκταση με ακόμα πέντε σταθμούς, ενώ συνεχίζονται τα έργα στον υπερσύγχρονο εναέριο αυτοκινητόδρομο Flyover.
Η ανάπλαση της ΔΕΘ «υπόσχεται» να βελτιώσει την ποιότητα ζωής με ένα νέο μητροπολιτικό πάρκο και υποδομές, ενώ ο 6ος προβλήτας στο λιμάνι έχει στόχο να ενισχύσει τον ρόλο της Θεσσαλονίκης ως κύριας εμπορικής πύλης της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Ας δούμε τα έργα που αλλάζουν τη Θεσσαλονίκη:
Το Μετρό φτάνει στην Καλαμαριά
Μέσα στον Αύγουστο ξεκίνησαν τα δοκιμαστικά δρομολόγια του Μετρό Θεσσαλονίκης προς την Καλαμαριά και αφού ολοκληρώθηκαν και οι απαραίτητες πιστοποιήσεις, επόμενο βήμα ήταν η εμπορική λειτουργία της επέκτασης σε πέντε ακόμα σταθμούς: Νομαρχία, Καλαμαριά, Αρετσού, Νέα Κρήνη και Μίκρα.
Έτσι, η μετακίνηση από το δυτικό άκρο του δήμου Θεσσαλονίκης έως το ανατολικό άκρο του δήμου Καλαμαριάς είναι πλέον εφικτή σε περίπου 25 λεπτά για χιλιάδες επιβάτες.
Σε ό,τι αφορά τη συχνότητα των δρομολογίων, από τον σταθμό «25ης Μαρτίου» μέχρι τον Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό τα τρένα θα διέρχονται περίπου κάθε τρία λεπτά, ενώ στο τμήμα από τη Μίκρα μέχρι τη Νομαρχία περίπου κάθε 4,5 λεπτά.
Αξίζει να σημειωθεί πως κατά τη διάρκεια της ΔΕΘ, Παρασκευή και Σάββατο το μετρό θα λειτουργεί όλο το 24ωρο, ενώ δεν έχει αποκλειστεί το ενδεχόμενο το συγκεκριμένο μοντέλο να εφαρμοστεί καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους.
Υπενθυμίζεται πως το Μετρό της Θεσσαλονίκης άνοιξε τις πόρτες του στις 30 Νοεμβρίου 2025 και άλλαξε τον χάρτη των μεταφορών στην συμπρωτεύουσα, με δρομολόγια που θα πραγματοποιούνται κάθε λίγα λεπτά και χαμηλό κόστος εισιτηρίων.
Ο Flyover αυτοκινητόδρομος
Σε λίγους μήνες αναμένεται να έχουν ολοκληρωθεί οι εργασίες για τον «Flyover», τον υπερσύγχρονο εναέριο αυτοκινητόδρομο ταχείας κυκλοφορίας, ο οποίος αναμένεται να βελτιώσει σημαντικά τις κυκλοφοριακές συνθήκες της πόλης.
Το έργο περιλαμβάνει την αναβάθμιση της υπάρχουσας ανατολικής εσωτερικής περιφερειακής οδού (ΑΕΣΠΕΡ), η οποία σχεδιάσθηκε την δεκαετία 1970-1980.
Η υπάρχουσα ανατολική εσωτερική περιφερειακή οδός θα διευρυνθεί και θα εκσυγχρονιστεί σε μήκος 12 χιλιομέτρων, ενώ παράλληλα θα κατασκευασθεί μία Υπερυψωμένη Λεωφόρος Ταχείας κυκλοφορίας (ΥΤΛ) μήκους 7,6 χλμ περίπου, πάνω από τη σημερινή ανατολική περιφερειακή οδό, που θα περιλαμβάνει, μεταξύ των άλλων τεχνικών, μία γέφυρα μήκους 4 χλμ.
Σήμερα στα εργοτάξια απασχολούνται συνολικά περίπου 250 άτομα και 80 βαρέα μηχανήματα. Στα βασικά χαρακτηριστικά περιλαμβάνονται εννέα γέφυρες, δύο στέγαστρα, μια σήραγγα και εννέα ανισόπεδοι κόμβοι
Αξίζει να σημειωθεί πως από πλευράς Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών εξασφαλίστηκε η χρηματοδότηση και υπεγράφη Συμπληρωματική Σύμβαση Εργασιών προϋπολογισμού 22,85 εκατ. ευρώ.
Το λιμάνι της Θεσσαλονίκης
Πάνω από την διπλάσια χωρητικότητα θα αποκτήσει ο Σταθμός Εμπορευματοκιβωτίων στο Λιμάνι της Θεσσαλονίκης, ο οποίος από 650.000 θα έχει τη δυνατότητα να υποστηρίξει 1.500.000 TEU με την επέκταση του 6ου Προβλήτα.
Το έργο έχει προϋπολογισμό 195,6 εκατ. ευρώ και περιλαμβάνει την επέκταση με πρόσθετο μήκος 513 μ. και πλάτος 306,5 μ., καθώς και σημαντική εκβάθυνση (βυθοκόρηση) του διαύλου προσέγγισης και της περιοχής ελιγμών πλοίων.
Η επέκταση έχει στόχο να ενισχύσει τον ρόλο της Θεσσαλονίκης ως κύριας εμπορικής πύλης της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Με την ολοκλήρωση του έργου, το Λιμάνι της Θεσσαλονίκης θα μπορεί να εξυπηρετήσει, ταυτόχρονα, περισσότερα πλοία εμπορευματοκιβωτίων, ενώ αποκτά και τη δυνατότητα εξυπηρέτησης Ultra Large Container Vessels έως 24.000 TEU.
Μάλιστα θα είναι το μοναδικό με αυτή τη δυνατότητα στη Βόρεια Ελλάδα.
Ακόμα, σύμφωνα με σχετική μελέτη της Deloitte, κατά τη φάση κατασκευής, η επένδυση εκτιμάται πως θα δημιουργήσει και θα διατηρήσει περισσότερες από 20.000 άμεσες ή έμμεσες θέσεις εργασίας, ενισχύοντας την απασχόληση στη Θεσσαλονίκη και ευρύτερα τη Βόρεια Ελλάδα.
Η ανάπλαση της ΔΕΘ
Στο πλαίσιο του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης (ΕΠΑ) 2026-2030, εντάσσεται το έργο «Ανάπλαση της έκτασης της ΔΕΘ-HELEXPO στη Θεσσαλονίκη», με συνολικό προϋπολογισμό 204,6 εκατ. ευρώ.
Σημείο αναφοράς αποτελεί η δημιουργία ενός Μητροπολιτικού Πάρκου περίπου 120 στρεμμάτων, ενώ το έργο περιλαμβάνει επίσης:
- την κατασκευή δύο νέων βιοκλιματικών εκθεσιακών κτηρίων συνολικής επιφάνειας περίπου 43.000 τ.μ.
- την πλήρη ανακαίνιση και λειτουργική αναβάθμιση του Συνεδριακού Κέντρου «Ιωάννης Βελλίδης»
- τη δημιουργία περίπου 1.000 υπόγειων θέσεων στάθμευσης
- συνολική παρέμβαση σε έκταση περίπου 89.000 τ.μ.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η λειτουργία της ΔΕΘ θα συνεχιστεί απρόσκοπτα καθ’ όλη τη διάρκεια της κατασκευής. Το έργο έχει σχεδιαστεί να υλοποιηθεί σταδιακά, σε τρεις φάσεις, ώστε να μην διακοπεί η εκθεσιακή δραστηριότητα.
Το χρονοδιάγραμμα:
- Ολοκλήρωση του διαγωνισμού εντός του 2026
- Έναρξη κατασκευαστικής περιόδου το β’ εξάμηνο 2026
- Έως το 2031 εκτιμάται πως θα έχει ολοκληρωθεί το σύνολο των εργασιών.
Σύμφωνα με το Εθνικό Αναπτυξιακό Ταμείο, στο χαρτοφυλάκιο του οποίου ανήκει και θα παραμείνει η ΔΕΘ – Helexpo, προβλέπει την παραχώρηση για 35 χρόνια του ιστορικού ακινήτου που στεγάζει τη Διεθνή Έκθεση στο κέντρο της Θεσσαλονίκης από το 1926, σε απαρχαιωμένες πια εγκαταστάσεις με ελάχιστο πράσινο.
Ένα νέο επιχειρηματικό πάρκο στο πρώην στρατοπέδου Γκόνου
Σε εξέλιξη βρίσκεται η διαγωνιστική διαδικασία του έργου για την αξιοποίηση του πρώην στρατοπέδου Γκόνου, προϋπολογισμού 260 εκατ. ευρώ, ενώ ταυτόχρονα προχωρούν οι τεχνικές και προσαρμοστικές μελέτες για την ωρίμανση του έργου από το Εθνικό Αναπτυξιακό Ταμείο (πρώην Υπερταμείο).
Μέχρι στιγμής, έχει ολοκληρωθεί η Α’ φάση της διαγωνιστικής διαδικασίας (παραχώρησης/μακροχρόνιας μίσθωσης) με την ανάδειξη δύο σχημάτων προεπιλεγέντων υποψηφίων.
Στόχος, είναι η ολοκλήρωση της διαγωνιστικής διαδικασίας και η συμβασιοποίηση μέσα στο 2026, ενώ εκτιμάται ότι στις αρχές 2027 είναι εξικτή η έναρξη των έργων κατασκευής.
Σημειώνεται πως οι όροι παραχώρησης θα είναι για περίπου 35 έτη και από τον ανάδοχο αναμένονται η εκπόνηση του masterplan, οι αδειοδοτήσεις, το κατασκευαστικό μέρος και η συνολική λειτουργία.
Πρόκειται για μια έκταση στρατηγικής θέσης στη δυτική είσοδο της Θεσσαλονίκης, σε κοντινή απόσταση με σημαντικούς οδικούς, σιδηροδρομικούς και ακτοπλοϊκούς κόμβους.
Η εγγύτητα του ακινήτου με τον λιμένα Θεσσαλονίκης, την Εγνατία οδό και την παρακείμενη σιδηροδρομική υποδομή, καθώς και η γειτνίασή του με τα Βαλκάνια, του προσδίδουν σημαντικά γεωστρατηγικά χαρακτηριστικά σε σχέση με την σχεδιαζόμενη ανάπτυξη και τις προβλεπόμενες χρήσεις.
